LUNOR10410 Språk, litteratur og didaktikk (5-10) (Høst 2010)

Haustsemesteret.

Studentar som vel norsk som første valfag i GLU (5-10), tar Norsk 104 haustsemesteret i det andre studieåret.

Norsk 104 (5-10) er konsentrert om fire fagområde:

- Lesing og leseopplæring med vekt på ungdomstrinnet
- Litteratur
- Samansette tekster
- Språk og tekst i ulike medium. Adaptasjon

Det vil bli arbeidd både teoretisk og skoleretta med alle emna, i samsvar med måla for læringsutbyte. Det fleirspråklege og fleirkulturelle perspektivet vil det bli lagt særskilt vekt på i arbeidet med alle fagområda.

Det vil også bli lagt vekt på at studentane skal utvikle eigen kompetanse i både skriftlege og munnlege sjangrar.

KUNNSKAPAR
Studenten
- har utvida innsikt i korleis gutar og jenter på ungdomssteget kan motiverast til lesing og vidareutvikle leseforståing og lesestrategiar, både elevar med norsk som førstespråk og norsk som andrespråk
- har kunnskapar om kva som kjenneteiknar språkleg kommunikasjon i ulike medium
- har utvida kunnskapar om munnlege og skriftlege sjangrar i moderne medium og innsikt i korleis elevar frå 5. til 10. trinn utviklar kunnskapar om desse og kan nytte dei i eige tekstarbeid
- har kunnskapar om ulike teoretiske perspektiv og retningar i arbeidet med å forstå litteratur
- har god litteraturhistorisk oversikt og kunnskapar om sentrale verk i norsk fiksjonslitteratur og sakprosa og kjennskap til teoriar om samansette tekstar
- har kunnskap om kva som skjer når ein tekst vert overført frå eit medium til eit anna (adaptasjon)

FERDIGHEITER
Studenten
- kan setje i gang, rettleie og vurdere munnleg og samansett tekstproduksjon hos elevar på ungdomssteget og grunngi karakterane ein set
- kan lese, analysere, tolke og vurdere samansette tekstar, sjå dei i eit historisk perspektiv og setje dei inn i ein større kulturell og offentleg samanheng
- kan rettleie elevar i bruk av litteraturfagleg kjeldemateriale
- kan samanlikne tekstar skrivne for ungdom og vaksne med omsyn på innhald, form og funksjon
- kan setje sentrale norske tekstar og eit utval samiske tekstar (i omsetjing) inn i ein historisk samanheng og sjå dei i lys av nordisk og annan internasjonal litteratur
- kan bruke læreplanen i faget til å formulere mål for norskopplæringa og relevante kriterium for vurdering

GENERELL KOMPETANSE
Studenten
- kan vurdere norskfaget og eigen praksis som norsklærar og grunngi vurderingane
- har innsikt i norskfaget ut frå forsking og i høve til fagets historie og kan reflektere kritisk og konstruktivt ut frå slike perspektiv på faget
- kan rettleie elevar i arbeidet med tekstar slik at dei kan utvikle seg sjølve, skaffe seg kunnskapar og førebu seg for aktiv deltaking i offentlege rom og samfunnet som eit heile
- kan sjå faget i eit større danningsperspektiv og undervisninga som ein del av opplæringa i eit aktivt deltakardemokrati

Studentar i GLU 5-10 følgjer praksisplanen for denne utdanninga, og studentar i Allmennlærarutdanninga følgjer praksisplanen for denne utdanninga. Erfaringar frå praksis vil bli brukt i arbeidet med norskfaget.

Årsstudentar/eksterne studentar har ikkje obligatorisk praksis. For årsstudentar/eksterne studentar vil det, så langt det er mulig, bli lagt opp til alternativ til praksis i praksisperiodane.

Obligatorisk deltaking på minst 3 av 4 arbeidsseminar. På seminara vil det bli høve til å arbeide med eksamenstekstene, og det vil bli gitt respons frå medstudentar og rettleiing frå lærarane.

For å kunne framstille seg til eksamen, må arbeidskravet vere godkjend.

Mappevurdering
Avsluttande vurdering blir gjort på grunnlag av ei mappe med to tekster som studentane har arbeidd med gjennom semesteret: ein fagartikkel og ei samansett, digital tekst. Det skal leveras refleksjonstekst til begge tekstene. I den eine teksta skal studenten bruke nynorsk, og i den andre bokmål. Målforma i refleksjonstekstene skal vere den same som målforma i hovudtekstene.

Dei to tekstene får ein samla karakter der kvar tekst tel 50%. Begge tekstene må bli vurdert til bestått for at studenten skal bestå eksamen.

Det blir nytta bokstavkarakter A-F, der A er beste og E dårlegaste beståtte karakter. Karakteren F betyr ikkje bestått.

Vurderinga blir gjort av ein intern og ein ekstern sensor.

Litteraturlista er sist endra 18.06.2010

Teoripensum:

• Lesing og leseopplæring med vekt på ungdomstrinnet
  • Å lese i alle fag av Maagerø, Eva og Elise Seip Tønnessen (2006) (ca. 190 sider)
  • Bråten, Ivar: "Leseforståelse - komponenter, vansker og tiltak" I: Ivar Bråten (red): Leseforståelse. Lesing i kunnskapssamfunnet - teori og praksis, (2007) (ca. 37 sider)
• Litteratur og litteraturdidaktikk
  • Kunsten å lese skjønnlitteratur av Anne-Kari Skardhamar (2005) (ca. 224 sider)
  • Norsk litteraturhistorie av Per Thomas Andersen (2001) (ca. 613 sider) 
• Samansette tekster
  • Sammensatte tekster : arbeid med digital kompetanse i skolen av Gunnar Liestøl, Anders Fagerjord og Gisle Hannemyr (2009) (ca 160 s.)
• Språk og tekst i ulike medium
  • Filmatisering, animasjonsfilmversjon eller teateroppsetting av eit verk på pensumlista

Primærtekster:
Sjølvvalt pensum skal bestå av:

¿ Ei islendingesaga i omsetjing
¿ Ein komedie av Ludvig Holberg
¿ H. C. Andersen - et pedagogisk nettsted
¿ Ei bondeforteljing av Bjørnstjerne Bjørnson eller ein roman av Jonas Lie
¿ Eit drama av Henrik Ibsen
¿ Ein roman av anten Amalie Skram, Christian Krogh, Hans Jæger eller Arne Garborg
¿ Ein roman av Knut Hamsun (frå tida før 1900)
¿ Eit drama av August Strindberg
¿ Ein roman frå mellomkrigstida
¿ Ein roman av Tarjei Vesaas
¿ Ein roman av Dag Solstad
¿ Eit svensk verk frå 1900-talet
¿ Eit dansk verk frå 1900-talet
¿ Folkedikting
¿ Lyrikk
¿ Essay, kortprosa og noveller

Det vil bli laga kompendium med tekster til "Folkedikting", "Lyrikk" og "Essay, kortprosa og noveller".